سپردههای امتیازی (منابع مطالعاتی): تفاوت میان نسخهها
(۱۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) | |||
خط ۱: | خط ۱: | ||
{{منابع مطالعاتی}} | {{منابع مطالعاتی}} | ||
[[سپردههای امتیازی]] از الگوهای جدید برای تجهیز منابع بانکی است. این نوع سپرده با نامهای سپرده تعاونی یا چرخشی یا وامخواه نیز معروف است. | [[سپردههای امتیازی]] از الگوهای جدید برای تجهیز منابع بانکی است. این نوع سپرده با نامهای سپرده تعاونی یا چرخشی یا وامخواه نیز معروف است. در این نوع سپردهها، مشتریان به هدف اخذ وام، در بانک سپرده گذاری میکنند و در مقابل امتیاز وام دریافت میکنند. بر اساس ابلاغ بانک مرکزی افتتاح هرگونه سپرده امتیازی ممنوع است؛ با این حال توسط برخی از بانکها و مؤسسات اجرا میشود. | ||
پرسشهایی در این زمینه قابل طرح است. آیا سپرده امتیازی مشروع است؟ آیا با قرض به شرط قرض تفاوت دارد؟ با توجه به منع قانونی بانک مرکزی، وظیفه مکلفین چیست؟ خرید و فروش یا واگذاری امتیاز سپردههای امتیازی چه حکمی دارد؟ آیا صندوقهای گردشی قرضالحسنه خانگی از مصادیق سپردههای امتیازی است؟ | |||
نظر برخی فقها مانند [[سید علی سیستانی]] این است که امتیاز وام به عنوان داعی در قرض است و به همین جهت این نوع سپرده گذاری را جایز میدانند. اما برخی دیگر مانند [[سید موسی شبیری زنجانی]] در صورتی که از حیل ربا باشد، | نظر برخی فقها مانند [[سید علی سیستانی]] این است که امتیاز وام به عنوان داعی در قرض است و به همین جهت این نوع سپرده گذاری را جایز میدانند. اما برخی دیگر مانند [[سید موسی شبیری زنجانی]] در صورتی که از حیل ربا باشد، آن را جایز نمیدانند. | ||
== کتابها == | == کتابها == | ||
# بررسی فقهی و حقوقی صندوقهای قرضالحسنه خانوادگی، محمدمهدی کریمینیا و علی اکبری، قم، انتشارات جلوه کمال، ۱۳۹۸ش. | === فارسی === | ||
# ربای قرضی در نظام بانکی جمهوری اسلامی ایران، مهدی خطیبی و مجید رضایی دوانی، قم، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)، ۱۴۰۳ش. [https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/03/14030605109.pdf صفحات ابتدایی کتاب را از اینجا ببینید] | |||
# بررسی فقهی و حقوقی صندوقهای قرضالحسنه خانوادگی، محمدمهدی کریمینیا و علی اکبری، قم، انتشارات جلوه کمال، ۱۳۹۸ش. [https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/99/99702910.pdf لینک صفحات ابتدایی کتاب] | |||
== مقالهها == | == مقالهها == | ||
# بررسی مشروعیت شرط سپردهگذاری برای دریافت تسهیلات (امتیاز تسهیلات در ازای سپردهگذاری)، محمدجواد توکلی، ماهنامه معرفت، شماره ۲۸۱، اردیبهشت ۱۴۰۰ش. [ | === فارسی === | ||
# موضوعشناسی فقهی صندوقهای قرضالحسنه خانگی و مسائل فقهی مرتبط با آن مقاله، مهدی خطیبی، شماره ۲۸۱، ماهنامه معرفت، اردیبهشت ۱۴۰۰ش. [ | # بررسی مشروعیت شرط سپردهگذاری برای دریافت تسهیلات (امتیاز تسهیلات در ازای سپردهگذاری)، محمدجواد توکلی، ماهنامه معرفت، شماره ۲۸۱، اردیبهشت ۱۴۰۰ش. [http://ensani.ir/file/download/article/1641816938-9723-1400-13.pdf اطلاعات مقاله را از اینجا ببینید] | ||
# موضوعشناسی فقهی صندوقهای قرضالحسنه خانگی و مسائل فقهی مرتبط با آن مقاله، مهدی خطیبی، شماره ۲۸۱، ماهنامه معرفت، اردیبهشت ۱۴۰۰ش. [http://ensani.ir/file/download/article/1641816924-9723-1400-12.pdf اطلاعات مقاله را از اینجا ببینید] | |||
# شناسایی و ارزیابی چالشهای فقهی اقتصادی سپرده امتیازی در چارچوب نظام بانکداری بدون ربای جمهوری اسلامی ایران، رضا کریم وردنجانی و حسین حسنزاده و محمدحسین قوام و سید مهدی هاشمیفر، [[دوفصلنامه معرفت اقتصاد اسلامی]]، شماره ۲۲، بهار و تابستان ۱۳۹۹ش. [http://marefateeqtesadi.nashriyat.ir/sites/marefateeqtesadi.nashriyat.ir/files/8_1.pdf مقاله را از اینجا ببینید] | # شناسایی و ارزیابی چالشهای فقهی اقتصادی سپرده امتیازی در چارچوب نظام بانکداری بدون ربای جمهوری اسلامی ایران، رضا کریم وردنجانی و حسین حسنزاده و محمدحسین قوام و سید مهدی هاشمیفر، [[دوفصلنامه معرفت اقتصاد اسلامی]]، شماره ۲۲، بهار و تابستان ۱۳۹۹ش. [http://marefateeqtesadi.nashriyat.ir/sites/marefateeqtesadi.nashriyat.ir/files/8_1.pdf مقاله را از اینجا ببینید] | ||
# سپرده تعاونی (امتیازی) به عنوان نسل دوم فعالیتهای قرضالحسنه، حسین میثمی و سیدعباس | # سپرده تعاونی (امتیازی) به عنوان نسل دوم فعالیتهای قرضالحسنه، حسین میثمی و [[سیدعباس موسویان]]، [[فصلنامه اقتصاد اسلامی]]، شماره ۷۱، پاییز ۱۳۹۷ش. [http://eghtesad.iict.ac.ir/article_33126_fbc06ae3dddb405bc7321da8b763fb3d.pdf مقاله را از اینجا ببینید] | ||
# بررسی فقهی اخذ کارمزد و ارائه تسهیلات به شرط | # بررسی فقهی اخذ کارمزد و ارائه تسهیلات به شرط سپردهگذاری در صندوقهای قرضالحسنه، فرشته ملاکریمی خوزانی، ویژه نامه بانکداری اسلامی، شهریور ۱۳۹۰ش. [http://eprc.sbu.ac.ir/File.ashx?ID=2041 مقاله را از اینجا ببینید] | ||
== پایاننامهها == | == پایاننامهها == | ||
# چالشهای فقهی حقوقی اخذ وام از قرعه کشیهای خانوادگی، علی رحیمی کمیرمی، | === فارسی === | ||
# چالشهای فقهی حقوقی اخذ وام از قرعه کشیهای خانوادگی، علی رحیمی کمیرمی، کارشناسی ارشد، دانشکده حقوق قضایی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، ۱۴۰۱ش. [https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/3589c4ed2138a9f4bd0b9d123ef627aa اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید] | |||
# ارائه الگوی عملیاتی صندوقهای چرخشی و سپردههای امتیازی بر اساس فقه امامیه، روح اله قمری زاده، کارشناسی ارشد، دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق علیه السلام، ۱۳۹۷ش. [https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/367847e92fcc8b20067e225833941546 اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید] | # ارائه الگوی عملیاتی صندوقهای چرخشی و سپردههای امتیازی بر اساس فقه امامیه، روح اله قمری زاده، کارشناسی ارشد، دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق علیه السلام، ۱۳۹۷ش. [https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/367847e92fcc8b20067e225833941546 اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید] | ||
# بررسی فقهی الگوهای قرض الحسنه و شیوههای اجرایی آن از منظر فقه اهل بیت، محمدصالح جوهری، کارشناسی ارشد، | # بررسی فقهی الگوهای قرض الحسنه و شیوههای اجرایی آن از منظر فقه اهل بیت، محمدصالح جوهری، کارشناسی ارشد، مجتمع آموزش عالی فقه - مدرسه عالی فقه تخصصی، جامعه المصطفی العالمیه، ۱۳۹۷ش. [https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/865f0b044ae0e1f20acc0e8e75348acc اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید] | ||
== سایر منابع == | == سایر منابع == | ||
# سپرده سرمایهگذاری به شرط تسهیلات (سپرده امتیازی)، مؤسسه | # سپرده سرمایهگذاری به شرط تسهیلات (سپرده امتیازی)، [[مؤسسه فقه اقتصادی طیبات]]. [https://tyb.ir/سپرده-امتیازی/#1538472028760-10a2e8e7-0e72 از اینجا ببینید] | ||
# شرط سپرده در وام قرضالحسنه، ربای حُکمی است، سید عباس | # شرط سپرده در وام قرضالحسنه، ربای حُکمی است، [[سید عباس موسویان]]، گفتگو با ایکنا، کد خبر ۱۵۱۰۲۳، ۱۳۹۳ش. [https://mbri.ac.ir/IslamicBanking/IslamicBanking_Page?News_ID=151023 از اینجا ببینید] | ||
[[رده:نقص منابع عربی]] |
نسخهٔ ۸ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۰۲
سپردههای امتیازی از الگوهای جدید برای تجهیز منابع بانکی است. این نوع سپرده با نامهای سپرده تعاونی یا چرخشی یا وامخواه نیز معروف است. در این نوع سپردهها، مشتریان به هدف اخذ وام، در بانک سپرده گذاری میکنند و در مقابل امتیاز وام دریافت میکنند. بر اساس ابلاغ بانک مرکزی افتتاح هرگونه سپرده امتیازی ممنوع است؛ با این حال توسط برخی از بانکها و مؤسسات اجرا میشود.
پرسشهایی در این زمینه قابل طرح است. آیا سپرده امتیازی مشروع است؟ آیا با قرض به شرط قرض تفاوت دارد؟ با توجه به منع قانونی بانک مرکزی، وظیفه مکلفین چیست؟ خرید و فروش یا واگذاری امتیاز سپردههای امتیازی چه حکمی دارد؟ آیا صندوقهای گردشی قرضالحسنه خانگی از مصادیق سپردههای امتیازی است؟
نظر برخی فقها مانند سید علی سیستانی این است که امتیاز وام به عنوان داعی در قرض است و به همین جهت این نوع سپرده گذاری را جایز میدانند. اما برخی دیگر مانند سید موسی شبیری زنجانی در صورتی که از حیل ربا باشد، آن را جایز نمیدانند.
کتابها
فارسی
- ربای قرضی در نظام بانکی جمهوری اسلامی ایران، مهدی خطیبی و مجید رضایی دوانی، قم، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)، ۱۴۰۳ش. صفحات ابتدایی کتاب را از اینجا ببینید
- بررسی فقهی و حقوقی صندوقهای قرضالحسنه خانوادگی، محمدمهدی کریمینیا و علی اکبری، قم، انتشارات جلوه کمال، ۱۳۹۸ش. لینک صفحات ابتدایی کتاب
مقالهها
فارسی
- بررسی مشروعیت شرط سپردهگذاری برای دریافت تسهیلات (امتیاز تسهیلات در ازای سپردهگذاری)، محمدجواد توکلی، ماهنامه معرفت، شماره ۲۸۱، اردیبهشت ۱۴۰۰ش. اطلاعات مقاله را از اینجا ببینید
- موضوعشناسی فقهی صندوقهای قرضالحسنه خانگی و مسائل فقهی مرتبط با آن مقاله، مهدی خطیبی، شماره ۲۸۱، ماهنامه معرفت، اردیبهشت ۱۴۰۰ش. اطلاعات مقاله را از اینجا ببینید
- شناسایی و ارزیابی چالشهای فقهی اقتصادی سپرده امتیازی در چارچوب نظام بانکداری بدون ربای جمهوری اسلامی ایران، رضا کریم وردنجانی و حسین حسنزاده و محمدحسین قوام و سید مهدی هاشمیفر، دوفصلنامه معرفت اقتصاد اسلامی، شماره ۲۲، بهار و تابستان ۱۳۹۹ش. مقاله را از اینجا ببینید
- سپرده تعاونی (امتیازی) به عنوان نسل دوم فعالیتهای قرضالحسنه، حسین میثمی و سیدعباس موسویان، فصلنامه اقتصاد اسلامی، شماره ۷۱، پاییز ۱۳۹۷ش. مقاله را از اینجا ببینید
- بررسی فقهی اخذ کارمزد و ارائه تسهیلات به شرط سپردهگذاری در صندوقهای قرضالحسنه، فرشته ملاکریمی خوزانی، ویژه نامه بانکداری اسلامی، شهریور ۱۳۹۰ش. مقاله را از اینجا ببینید
پایاننامهها
فارسی
- چالشهای فقهی حقوقی اخذ وام از قرعه کشیهای خانوادگی، علی رحیمی کمیرمی، کارشناسی ارشد، دانشکده حقوق قضایی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، ۱۴۰۱ش. اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید
- ارائه الگوی عملیاتی صندوقهای چرخشی و سپردههای امتیازی بر اساس فقه امامیه، روح اله قمری زاده، کارشناسی ارشد، دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق علیه السلام، ۱۳۹۷ش. اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید
- بررسی فقهی الگوهای قرض الحسنه و شیوههای اجرایی آن از منظر فقه اهل بیت، محمدصالح جوهری، کارشناسی ارشد، مجتمع آموزش عالی فقه - مدرسه عالی فقه تخصصی، جامعه المصطفی العالمیه، ۱۳۹۷ش. اطلاعات پایاننامه را از اینجا ببینید
سایر منابع
- سپرده سرمایهگذاری به شرط تسهیلات (سپرده امتیازی)، مؤسسه فقه اقتصادی طیبات. از اینجا ببینید
- شرط سپرده در وام قرضالحسنه، ربای حُکمی است، سید عباس موسویان، گفتگو با ایکنا، کد خبر ۱۵۱۰۲۳، ۱۳۹۳ش. از اینجا ببینید